Fandom

Razum Wiki

Venetska teorija

72pages on
this wiki
Add New Page
Talk0 Share

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Venetska teorija je autohtonistička teorija o poreklu Slovenaca koja poriče slovensko naseljavanje istočnih Alpa u 6. veku i tvrdi da su Proto-Slovenci (takođe poznat kao Veneti) naseljavali ovo područje od davnina. Iako je odbačena od naučnika[1][2][3], ova teorija je postala uticajno alternativno objašnjenje etnogeneze Slovenaca. Tokom 1980-ih i 1990-ih teorija je privuka veliku pažnju u Sloveniji i bivšoj Jugoslaviji.

IstorijatEdit

Teorija su sredinom 1980-tih razvila grupa slovenačkih autora, pre svega Jožko Šavli, Matej Bor i Ivan Tomažič. U knjizi objavljenoj 1984, ova trojica autora su predložila alternativni pogled na etnogenezu Slovenaca: oni su odbacili ideju da su Slovenci potomci Slovena koji su naselili oblast u 6. veku, tvrdeći da su preci savremenih Slovenaca bili su u stvari pred-rimski narod po imenu Veneti, tj "Sloveneti" (što bi obuhvatalo Jadranske Venete, Baltičke Venete, Panonce, Noričane i neke druge narode koje je tradicionalna istoriografija identifikovala kao Kelte i Ilire). Prema Venetskoj teoriji, antički Veneti su govorili proto-slovenački jezik iz kog su nastali moderni slovenački i zapadnoslovenski jezici.

Teorija se zasniva na nekoliko različitih argumenata. Jedan od njih su tradicionalni nemački nazivi nekoliko slovenskih naroda Vendima (protogermanski *-{Wénethōz}- -> nemački: -{Wenden, Winden}-), ova tradicija je opstala u arhaičnom nemačkom nazivu za Lužičke Srbe (-{Wenden}-) i Slovence (-{Windischen}- ili -{Winden}-). Neki srednjovekovni hroničari su takođe poistovećivali antički Venete sa Slovenima. Drugi argument na kome se zasniva teorija bi trebalo da su slovenski (proto-slovenački) toponimi pronađenih u celoj centralnoj Evropi i severnoj Italiji - ovim toponimima se bavio Šavli, ali su njegovi zaključci odbačeni podjednako i od strane lingvista i istoričara. Treći argument je zasnovan na drevnim venetskim natpisima pronađeni u severoistočnoj Italiji i u slovenačkom primorju, koje Bor tumači kao slovenske. I Borovi zaključci su podjednako odbačeni od naučnika.

Teorija je izazvala veliku kontroverzu u slovenačkoj i jugoslovenske javnosti u kasnih 1980-ih. Nekoliko najznačajnijih slovenačkih istoričara, kao što Bogo Grafenauer i Peter Štih, ušla u otvorene polemike sa autorima teorije. S druge strane, mnoge istaknute javne ličnosti su javno podržali tvrdnje koje navodi Venetska teorija, među kojima su dizajner Oskar Kogoj, pisci Zorko Simčič i Lucijan Vuga i političar Zmago Jelinčič Plemeniti. Tokom 1990-ih, teorija dobila institucionalnu podršku Svetskog slovenačkog kongresa, koji je objavljivao mnogo literature koje podržavaju ovu teoriju i organizovanjem međunarodnih simpozijuma. Teorija je takođe dobio značajnu podršku u nekim nacionalističkim krugovima.

Reference Edit

  1. Rado Lencek. 1990. "The Linguistic Premises of Matej Bor's Slovene-Venetic Theory." Slovene Studies 12(1): 75-86;
  2. Tom Priestly. 1997. "Vandals, Veneti, Windischer: The Pitfalls of Amateur Historical Linguistics." Slovene Studies 12(1/2): 3-41
  3. Tom Priestly. 2001. "Vandali, Veneti, Vindišarji: pasti amaterske historične lingvistike." Slavistična revija 49:275-303.

Vidi još Edit

Also on Fandom

Random Wiki